Bakan Fidan'dan ABD-İran Ateşkesi Açıklaması

Antalya Diplomasi Forumu’nun kapanış töreninde konuşan Bakan Fidan, "Biz İsrail gibi değiliz. Onlar GKRY ve Yunanistan'la bir araya gelerek bölgedeki Müslüman ülkelere karşı ittifak kurdu" ifadelerini kullandı. ABD ile İran arasındaki ateşkese de değinen Fidan, "Savaşın başlamasını kimse istemiyor. Umudumuz ateşkesin süresinin uzatılması" şeklinde konuştu.

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Antalya Diplomasi Forumu'nun kapanış töreni kapsamında düzenlenen basın toplantısı konuştu.

Hakan Fidan'ın gündeminde iki hafta süreyle anlaşılan ABD-İran ateşkesi ve İsrail'in bölgedeki saldırgan politikaları vardı.

Kimsenin ateşkesin bitmesiyle savaşın başlamasını istemeyeceğini belirten Fidan, "Umudumuz ateşkesin süresinin uzatılması" ifadelerini kullanırken, İsrail'in Yunanistan ve Güney Kıbrıs Rum Cumhuriyeti ile birlikte Müslüman ülkelere karşı ittifak oluşturduğuna dikkat çekti.

Bakan Fidan'ın açıklamalarından öne çıkanlar şöyle:

"Mevcut krizlerin hepsini hep birlikte analiz etme imkanımız oldu. Dünyanın dört bir yanından gelen uzmanları dinleme imkanımız oldu. Forum kapsamında 23 devlet ve hükümet başkanı, 13 devlet ve hükümet başkan yardımcısı ve 50 bakan ağırlandı.

'KALICI BARIŞIN TESİSİ İÇİN ORTAK PLANI ELE ALDIK'

Kritik toplantılara ev sahipliği yaptık. Suudi Arabistan-Mısır ve Pakistan ile gerçekleştirdiğimiz dörtlü toplantıda bölgemizin geleceğine ilişkin konuları ele aldık. Bölgemizde kalıcı barışın tesisine yönelik ortak planları ele aldık. Gazze Barış Planı'nı ele aldık. Ayrıca Balkan Barış Platformu'nun toplantısını da forum marjında burada gerçekleştirdik.

Geniş bir coğrafyadan gelen temsilciler, küresel ve bölgesel konuları diplomasinin merkezine koydular. Farklı coğrafyadan farklı insanlar aynı masada oturma fırsatı buldu. Küresel ekonomiye dair oturumlarımız da aynı ölçüde verimli geçti.

Bu forum hariciye teşkilatımızın diplomatik biriminin tescili olmuştur. Diplomasiyi barışın anahtarı olarak gören bir anlayışı sürdürmeye devam edeceğiz. Dostluk köprülerini kararlılıkla sürdürmeye devam edeceğiz. Türkiye'nin diplomasi gücünü artan ivmeyle sürdüreceğiz."

SORU CEVAP

Soru: Türkiye- Pakistan-Suudi Arabistan-Mısır dörtlü görüşmesini değerlendirir misiniz? Gazze görüşmelerinde durum ne?

Bakan Fidan: Bu toplantının üçüncüsünü burada yaptık, bölgesel sahiplenmeyi gerektiren tüm konuları ele alarak uygulanabilir bir gündemle devam etmek amacımız. Birçok alanda bu konuları nasıl değerlendirebiliriz bunu ele alıyoruz. Biz bölgenin olması gereken işbirliği imkanlarını kullanmadığı için potansiyelini kullanmadığını düşünüyoruz, bu yüzden bir araya geliyoruz. Çatışmaların son bulması için ne yapabiliriz bunları konuşuyoruz. Biz İsrail gibi değiliz, çatışmayı nasıl sonlandırılır, işbirliğini nasıl artırırız bunun peşindeyiz. Akıllı aktörler geçmişten ders çıkararak geleceğe yön verir.

Gazze Barış Planı'nda yer alan ülkelerle bir araya geldik. Alınan kararlar, ortaya konan vizyon bizi nereye getirdi. Bunları ele aldık.

Soru: Cumhurbaşkanı Erdoğan, Pakistan Başbakanı Şerif ile yaptığı görüşmede yeni bir güvenlik yapısına ihtiyaç olduğuna duyduğunu söyledi. Nasıl bir yapılanma mümkün? Hürmüz Boğazı'nın kapatılmasına yönelik ne yapılacak?

Bakan Fidan: Bölgenin ülkeleri bir araya gelerek sorunları çözmeye. Cumhurbaşkanımız bu konuda ortaya koyduğu çok önemli bir irade var. Bunun hayata geçmesi gerekiyor, bölgemizde birçok sıkıntı var. Bölge ülkelerinin birbirleri arasındaki güveni zedeleyen tüm denklerimi ortadan kaldırmak için çalışmalarımızı sürdürüyoruz. Bu vizyona herkes sahip çıktı.

Hürmüz Boğazı'na ilişkin durumu yakından izliyoruz. Gelişmeler oldukça bilgilendirmeye devam edeceğiz.

'UMUDUMUZ ATEŞKESİN UZATILMASI'

Soru: Bu foruma liderlik ederken İran'ın müzakereleri de devam ediyordu. Trump, İran ile verimli görüşmeler yaptığını söylemişti ama şimdi yeniden savaşa sürüklenme ihtimali var mı?

Bakan Fidan: Pakistan arabuluculuğuyla ABD-İran hattında yaşanan görüşmeleri sadece takip etmiyor, destek vermeye hazır olduğumuzu da söylüyoruz. Her iki taraf da ciddi bir samimiyetle görüşme niyetlerini sürdürüyor, bunun devam etmesi tüm dünya için önemli. Herkes savaşın tekrar başlamaması için endişelerini bize iletiyor. Tarafların belli konularda tartışma içinde olduğunu biliyoruz. Pakistan tarafıyla önemli bir görüşme yaptım. Önümüzdeki hafta ateşkesin sona ermesiyle birlikte savaşın tekrar başlamasını kimse etmiyor. Umudumuz ateşkesin süresinin uzatılması. İki haftalık bir süre ateşkes için ama ellerindeki konuyu iki haftada çözebilmeleri mümkün değil. Ateşkesin uzatılacağı konusunda iyimserim.

'İSRAİL, İSLAM KARŞITI İTTİFAK KURDU'

Biz İsrail gibi değiliz. Onlar biliyorsunuz Yunanistan ve Güney Kıbrıs Rum yönetimiyle bir araya gelip bölgedeki Müslüman ülkelere karşı bir askeri ittifak kurdular. Biz onların yaptığını yapmıyoruz, biz bölgemizdeki çatışmaları nasıl söndürürüz, ekonomik ilerlemeyi nasıl sağlarız, istikrarı nasıl hayata geçiririz onun arayışı içerisindeyiz. Eğer dışarıdan yardım beklemeye, kurtarıcı beklemeye bu bölge devam ederse, bu bölge ilanihaye bu sorunlarla baş başa kalmaya devam edecek."

'İSRAİL OLDU BİTTİYE NEDEN OLMAYA ÇALIŞIYOR'

İsrail’in Lübnan’daki işgal politikalarını sert bir dille eleştiren Fidan, İran-ABD arasındaki diplomatik trafiğin İsrail tarafından bir "maske" olarak kullanıldığına değindi:

"Lübnan bir kez daha savaşın acımasız pençesine kurban gidiyor. Bir milyondan fazla insan evinden oldu. İsrail, Gazze’deki işgal politikalarını burada da uygulamaya başladı. İran-Amerika müzakereleri bu durumu gölgede bırakmış gibi gözüküyor; İsrail bu fırsattan istifa ederek bölgede bir oldu bittiye neden olmaya çalışıyor. Buna müsaade edilmemesi lazım."

'TEHDİT ÖNCELİĞİ TÜRKİYE'DİR'

Yunanistan, İsrail ve Güney Kıbrıs arasındaki askeri ittifaka dair gelen bir soruyu cevaplayan Fidan, bölgedeki askeri kamplaşmanın hedefinde Türkiye olduğunu şöyle açıkladı:

"İsrail, Yunanistan ve Kıbrıs Rum yönetiminin bir araya gelip askeri ittifak kurması, somut birlikler oluşturmasının tehdit önceliği belli; o da Türkiye’dir. Kimse bize bu ittifaklar kurulurken 'Size karşı yapmıyoruz' diye bir güvence vermedi. Aksine liderlerin o törenlerde yaptıkları beyanlar bu ittifakın ruhunu ve neden yapıldığını açıkça ortaya koyuyor. Bizim tepkimiz bu gerçekler üzerine kuruludur."

'TÜRKİYE ÖNCÜ BİR ROL OYNUYOR'

Sayın (Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed) Şara'nın bu forum vesilesiyle yaptığı görüşmelerde de defaatle gündeme geldi; Suriye dikkat ederseniz şu son krizde istikrar ve sükunet içinde kalan ender ülkelerden biri oldu. Sadece halkın ihtiyaçlarını giderme konusunda çabalarını artırma gayreti gösterdi. Bu Suriye'den beklenen örnek davranıştı. Bu istikrara, barışa, kalkınmaya yol açan bir strateji.

Hürmüz Boğazı'nın kapanmasıyla beraber uzun zamandır ertelenen bazı bağlantısallık projeleri var; Körfez'deki enerji kaynaklarının Suriye ve Türkiye üzerinden uluslararası pazara çıkması ya da bölgeye gelen malların Suriye-Türkiye hattı üzerinden gidebilmesi de önemli. Demir yolu şu anda önceliğimiz. Kimsenin terörü beslemekten söz ettiği yok. Bu, bölge ülkelerinin sergilediği örnek bir davranış. Türkiye bu konuda öncü bir rol oynuyor.

GERÇEK GÜNDEM