‘Kur etkisi’ kişi başına geliri uçurdu!

Emekli ve emekçilerin önemli bir bölümü açlık sınırının altında aylık-ücretlerle geçinmeye çalışırken, kişi başına gelirin 18 bin 40 dolara çıkması tartışma yarattı. CHP bunun “kur etkisinden” kaynaklandığına dikkat çekti.

CHP TBMM Grubu’nun haftalık ekonomi raporunda, büyüme verileri değerlendirildi. Raporda, milli gelirin dolar bazında yüzde 17.5 oranında artarak 1 trilyon 596,3 milyar dolara yükseldiği belirtildi. 

KUR-ENFLASYON

Ekonominin sabit fiyatlarla büyüme oranı yüzde 3.6 iken, dolar bazında yüzde 17.5 oranında büyüme yaşanmasının TL’nin değerlenmesinden kaynaklandığına işaret edilen raporda, “Milli gelirin TL bazında cari fiyatlarla yüzde 41.3 oranında arttığı ve ortalama enflasyonun yüzde 36.4 olduğu 2025 yılında ortalama dolar kuru ise sadece yüzde 20.3 oranında artış gösterdi. Döviz kuru fiyat deflatörü kadar artsaydı, yani TL reel olarak değerlenmeseydi milli gelir 1 trilyon 407 milyar dolarda kalacaktı. Milli gelirde geçen yıl yaşanan 238 milyar dolarlık artışın 189 milyar doları kurun enflasyonun altında artmasından kaynaklandı” denildi. 

KUR ENFLASYONDAN DÜŞÜK

Raporda, kişi başına düşen milli gelirin de yüzde 17.7 oranında artarak 15 bin 325 dolardan 18 bin 40 dolara yükseldiğine dikkat çekildi.  Büyüme hızının yüzde 3.6 olduğu 2025 yılında kişi başına gelirin yüzde 17.7 oranında artmasının da büyük ölçüde döviz kurunun enflasyondan daha düşük artmasından kaynaklandığına işaret edilen raporda, şöyle devam edildi:

“Kişi başına gelirdeki bu artışın bir nedenini de Türkiye’deki Suriyeli nüfusun azalması oluşturdu. TÜİK kişi başına milli gelir hesaplamalarına, geçen yıl yaptığı revizyonla birlikte Türkiye’deki Suriyelileri de dahil ediyor. Suriyelilerin bir kısmının 2025 yılında yurduna dönmesi nedeniyle, milli gelir hesabında esas alınan nüfus 142 bin kişi azalarak 88 milyon 629 binden 88 milyon 488 bine geriledi. Eğer kur etkisi olmasaydı kişi başına düşen gelir 2025 yılı için 15 bin 902 dolar olacaktı.”

cumhuriyet