Enflasyon tahminlerine 5 yılda 16'ncı revize

TCMB’nin 2026 yılı ikinci Enflasyon Raporu, dezenflasyon sürecindeki yavaşlama ve yüksek belirsizlik nedeniyle tahmin patikasında radikal bir güncellemeye gidildiğini ortaya koydu. Tahmin aralığı iletişimine son verilerek hedeflerin son beş yılda 16’ncı kez yukarı çekilmesi, fiyat istikrarına giden yoldaki takvimin bir kez daha ötelenmesi anlamına geliyor.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Başkanı Fatih Karahan, yılın ikinci Enflasyon Raporu’nu açıkladı. Banka, enflasyon görünümüne ilişkin 2026 ve 2027 tahminlerini güncelledi. TCMB, 2026 yılı sonu enflasyon tahminini yüzde 26 olarak duyururken, yıl içi ara hedefini yüzde 24 olarak belirledi.

2026 BEKLENTİSİ VE ARA HEDEFLER YÜKSELTİLDİ

Şubat ayında yayımlanan ilk raporda 2026 yılı için yüzde 16 olarak belirlenen ara hedef, yeni raporda yüzde 24’e çıkarıldı. Yıl sonu resmi enflasyon beklentisi (tahmini) ise yüzde 26 seviyesinde ilan edildi. Diğer yandan 2027 yılı ara hedefi yüzde 9’dan yüzde 15’e, 2028 yılı ara hedefi ise yüzde 8’den yüzde 9’a yükseltildi.

TCMB Başkanı Karahan, 14 Mayıs'taki sunumunda yüksek belirsizlik ortamı nedeniyle enflasyonda "tahmin aralığı" (bant) iletişimine resmen ara verildiğini ve artık piyasayla tek bir rakam üzerinden tahmin paylaşıldığını açıkladı. Böylece 2021 yılından bugüne enflasyon beklentileri 16'ncı kere revize edilmiş oldu.

TAHMİNLER TOPLAM 16 KEZ REVİZE EDİLDİ

2021 yılının başında yükselmeye başlayan enflasyon, ekonomi yönetiminin değerlendirmelerine göre 2022’de patlak veren Rusya-Ukrayna Savaşı’nın enerji piyasalarında yarattığı şokun etkisiyle Türkiye’de hız kazandı. Yıllık enflasyon, TÜİK verilerine göre Ekim 2022’de yüzde 85,51 ile tarihi zirvesine ulaştı.

Haziran 2023 sonrasında uygulamaya alınan sıkı para politikasıyla birlikte dezenflasyon süreci başladı. Ancak 4 Mayıs 2026 tarihinde kamuoyuna duyurulan Nisan 2026 verileri, yıllık enflasyonun yüzde 32,37 seviyesinde seyrettiğini ortaya koydu. Açıklanan veriler dezenflasyon sürecindeki yavaşlamaya da işaret etti.

TCMB tarafından yayımlanan raporlar ve Orta Vadeli Program (OVP) metinleri incelendiğinde, öngörülebilirlik tarafında dikkat çekici bir tablo ortaya çıkıyor. Pandemi sonrasından günümüze kadar Merkez Bankası, yıl sonu enflasyon hedeflerini toplamda 16 kez resmi olarak yukarı yönlü revize etti.

Geçmişten bugüne yapılan revizyonların dönemlere göre dağılımı şöyle:

• Şahap Kavcıoğlu Dönemi (2021-2023 - 10 Revizyon): “Liralaşma” stratejisinin uygulandığı bu dönemde enflasyon tahminleri, gerçekleşmelerden hızlı şekilde uzaklaştı. Yayımlanan 10 ana enflasyon raporunun tamamında tahminler yukarı yönlü revize edildi. 2022 başında yüzde 23,2 olan yıl sonu tahmini, yılın son raporunda yüzde 65,2’ye yükseldi.
• Hafize Gaye Erkan Dönemi (2023 - 1 Revizyon): Temmuz 2023’te kurumsal kredibiliteyi yeniden tesis etmeye yönelik adımlarla birlikte eski yönetimin yüzde 22,3’lük 2023 yıl sonu tahmini yüzde 58’e çıkarıldı. Bu değişim 35,7 puanlık sert bir artışa karşılık geldi.
• Fatih Karahan Dönemi (2024-2026 - 5 Revizyon): Göreve gelmesinin ardından daha şeffaf bir iletişim yaklaşımı benimseyen Fatih Karahan, piyasa koşullarıyla uyumlu revizyonlar yaptı. Bu dönemde 2024 tahmini yüzde 36’dan yüzde 44’e, 2025 tahmini kademeli olarak yüzde 14’ten yüzde 32’ye, 2026 tahmini ise yüzde 9’dan son raporla birlikte süreç içerisinde yüzde 26'ya yükseltildi.

OVP HEDEFLERİNDE YUKARI YÖNLÜ REVİZYON

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek ve süreci koordine eden Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, Haziran 2023 sonrasında Orta Vadeli Program (OVP) üzerinden enflasyon görünümüne ilişkin çerçeveyi şekillendirmeye çalıştı. Ancak TCMB raporlarındaki sapmalar, OVP hedeflerinde de düzenli revizyonlara neden oldu.

• OVP 2024-2026 döneminde 2026 yılı enflasyon hedefi yüzde 8,5 olarak belirlenmişti.
• OVP 2025-2027 döneminde hedef gerçekleşmeyince 2026 yılı tahmini yüzde 9,7 seviyesine yükseltildi.
• OVP 2026-2028 döneminde ise 2026 yılı hedefi yüzde 16,0 olarak güncellendi ve ilk tahminlere göre neredeyse iki katına çıktı.

Bu süreçte tek haneli enflasyon hedefi resmi olarak 2027 ve 2028 yıllarına ertelendi. Ekonomi yönetiminin öngörüleri ile piyasa gerçekleşmeleri arasındaki farkın yıllar içindeki seyri şu şekilde tablolara yansıyor:

• Geldiğimiz noktada 14 Mayıs 2026 Türkiye’si, son yılların en yüksek enflasyon dönemlerinden birinde kademeli bir yavaşlama süreci içinde bulunuyor. Ancak Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nin yüzde 26’lık yıl sonu tahmini ile Türkiye İstatistik Kurumu tarafından açıklanan yüzde 32,37 seviyesindeki Nisan 2026 gerçekleşmesi arasında belirgin bir fark bulunuyor. Nisan ayından itibaren enflasyon verilerinde yeniden yukarı yönlü eğilim gözlenmesi sürece ilişkin şüpheleri artırdı.

Cumhuriyet